Boya, Badana ve Alçı Sıva işleri
Badana , bina duvarlarına fırça veya püskürtme ile sürülen kireç şerbeti veya plastik boya ile yapılan ince bir kaplamadır. Eskiden evlerin temizliği kireç badanalarla yapılırdı. Bugün ise kireç badanalar bilhassa büyük şehirleride yerini plastik badana ile duvar kağıtlarına bıraktı. Badana ihtiyaca göre ekseri kıştan çıkışta ilkbaharda senede bir yapılır. Eğer duvarlar kirlenmemişse bu birkaç senede bir tekrarlanır. Binaların dışlarına yapılacak badanalarda ısı önemlidir. Bu bakımdan soğuk havalarda ısının 10 derecenin altında bulunduğu zamanlarda özellikle dış badana yapılmaz.
Evin içinde odalarda yapılan badanalarda rüzgar ve hava akımına dikkat edilmelidir. Zira rüzgar veya hava akımına uğrayan yerler çabuk kuruyacağından badana lekeli olabilir. Kapı ve pencerelerin kapalı olması buna mani olmaktadır. Duvar ve tavanların temizliği ve güzelliği için yapılan badana iki çeşittir. Bunlardan biri kireç, diğeri plastik badanadır.

• İç ve dış mekan boya badana işleri

• Alçı sıva, kartonpiyer, alçıpan işleri ve tamiri

• Kaba ve ince sıva işleri ve tamiri

BOYA, BADANA, ALÇI SIVA VE SIVA HAKKINDA GENEL BİLGİ

1. Boya, badana yapmanın püf noktaları
2- Alçı sıva yapmanın püf noktaları
3- Normal sıva yapmanın püf noktaları
4- Renklerin ne anlama geldiğini öğrenmek için tıklayınız.

BOYA, BADANA YAPMANIN PÜF NOKTALARI
Boya yaparken öncelikle bilmeniz gerekenler şöyle belirtiliyor.

• Mekanda ne gibi aktiviteler yapılacak?
• Ne kadar ışık alıyor?
• Dikkat çekici ve canlı bir yer mi istiyorsunuz, yoksa sakin ve durgun mu?
• Yüksek bir tavan mı var yoksa alçak mı?
• Bu mekanı büyütmek mi istersiniz, yoksa küçültmek mi?

Canlı renkler odayı daraltır
Bir odayı canlı, parlak ve dikkat çekici renklerle dekore etmek isterseniz, canlı renklerin odanın hacmini daraltıcı bir etki yapacağını unutmayın. Kırmızı, pembe, turuncu ve sarı istediğiniz vurguyu verir. Bu renklerden hareketli ortamlarda en iyi sonuçlar alınır. Mutfağınızı veya bir kısmını bu şekilde dekore edebilirsiniz. Canlı ve parlak renklerin iyi duracağı diğer mekanlar, çocuk odası veya yemek odasıdır. Daha sakin ve yumuşak bir atmosfer arıyorsanız, yeşil, mor ve mavi bu tip bir etki yaratacaktır. Bu renkleri yatak odanızda veya çalışma odanızda da kullanabilirsiniz. Böylece, mekana geniş ve açıklık hissi veren bir etki de kazandırılmış olur.

Boya yaparken dikkat edilmesi gerekenler
* Uygulamada en önemli kural hep aynı markaya ait ürünler kullanmaktır.
* Seçimine karar verilen malzemenin uygulama talimatlarına uyun.
* Hiçbir boyayı, kirli ve nemli yüzeylere uygulanmayın. Uygulamadan önce mimari hataları giderin.
* Badana yapmaya başlamadan önce, boyaları iyice karıştırın.
* Badana işlemini çok sıcak ve çok soğuk ortamlarda yapmayın.
* Boyama işlemini ince katlar halinde yapın.
* Boyaya toz veya sıvı katkı yapmayın. Ambalaj üzerinde belirtilen inceltme oranından daha fazla da inceltmeyin.
* İyi yapışma sağlamak için parlak yüzeyleri mutlaka matlaştırın.
* Artan boyayı tekrar kullanabilmek için boyaya yüzeyini örtecek kadar kendi incelticisinden ekleyin ve karıştırmadan ağzını kapatarak serin bir yerde saklayın.

İç mekanları ne kadar sık boyamak gerekir?
Bu sorunun cevabı birçok etmene bağlıdır;
• Yüzey hazırlığının ne kadar iyi yapıldığı
• Uyguladığınız boyanın kalitesi
• Evde sigara içilmesi
• Küçük çocuklar
• Şömine olması
• Mekanın ne kadar kullanıldığı..
Yine de diğer faktörlerden bağımsız olarak yüzey hazırlığının en iyi şekilde yapılması her zaman için en geçerli koruyucudur.

Koyu bir rengi kapatırken açık bir renk kullanıyorsam, kaç kat boyamam gerekir?
Kaliteli fırça ve rulolarla, kaliteli boya kullanırsanız ve iyi boyayabilirseniz, standart 2 kat boya yeterli olacaktır.

Pencere camlarını boyadan ne kadar zaman sonra silebilirim?
En az 2 hafta boyunca boyayla herhangi bir temizlik maddesinin temas etmemesi gerektiğini belirtmeliyiz. Boyanın kuruması birkaç saat alır ama tamamen oturması daha uzun bir süreçtir.

Boya kokusunu en aza indirmek için ne yapabilirim?
Havalandırın! Boya sırasında da sonrasında da odaları çok iyi havalandırın. Ilık hava hareketlerinin en etkili boya kurutma mekanizması olduğunu unutmayın. Odadaki mobilyaları, perdeleri ve halıları dışarıya çıkaramıyorsanız mutlaka kaplayın. Boyanın yaydığı koku kumaşa işleyebilir.

Duvardaki eski yağlı boya üzerine su bazlı boya uygulayabilir miyim?
Evet, su bazlı boyayı yağlı boya üzerine uygulayabilirsiniz ancak boya öncesi yağlı boyanın sebep olduğu kaygan yüzeyi zımparalayarak pürüzlü hale getirmelisiniz. Eski kat boyayı zımparaladıktan sonra boya öncesi yüzeyi astarlamak her zaman için iyi bir yoldur.

ALÇI SIVA YAPMANIN PÜF NOKTALARI
Yüzeyin Hazırlanması
Uygulama yüzeyinde toz, yağ ve benzeri faktörler varsa yüzey temizlik maddeleri ile temizlenir. Tuğla duvar, beton duvar ve gazbeton duvarlar, uygulama öncesinde su ile ıslatılmadır. Çok düzgün yüzeyli tavanların yüzeyi sıva uygulamasından önce pürüzlendirilmeli veya harcın yapışmasını sağlayıcı bir malzeme ile astarlanmalıdır.

Harcın Hazırlanması
* Temiz bir kaba yapılacak harç miktarına uygun su alınız ve üzerine alçıyı sepeleyiniz. (su/alçı oranı: 6 kg suya 10 kg alçı)
* Yüzen alçının ıslanarak batması için 2-3 dakika bekleyiniz.
* Mekanik bir karıştırıcı ile iyi bir karışım elde edene kadar karıştırınız.
* Harç hazırlandıktan sonra 80-100 dakika içinde kullanılmalıdır.
* Donma bitimi yaklaşık 140 dakikadır.
Yukarıda belirtilen özellikler şantiye koşulları ve zemin özelliklerine göre farklılıklar gösterebilir.

Uygulama Aşaması
Sıva işlerinde özellikle çabuk sertleşen alçılar kullanılmalıdır. Harç prizinin geciktirilmesi istendiği takdirde, alçıya ait malzeme şartnamesindeki esaslara uyulmalıdır.
Alçı sıva mevcut kaba sıva üzerine ortalama (5 - 7 mm.) kalınlığında tahta mala ile yapılmalı ve mastarına getirilmelidir. Düzgün beton tavanlarda perde ya da kolon yüzeylerinde, alçı sıva; herhangi bir alt sıva yapılmaksızın ortalama 1,2 cm. kalınlığında yapılır. Ancak doğrudan doğruya beton yüzeylere alçı uygulanmadan önce, yüzey tel fırça ile iyice temizlenmeli, yağ kalıntıları ve pislikler temizlenmelidir.
Sıva yüzeyinin parlak olması istendiğinde galvanizli mala ile perdahlanmalı. Daha parlak bir yüzey elde etmek için keçe kaplı mala kullanılmalıdır.
Kalınlığa göre kullanılacak olan anolar, mastar boyunu ve yüzey yüksekliğini aşmayacak aralıklarla yerleştirilir. Anolar arası düşey olarak doldurulur. Böylece mastar aralıkları belirlenmiş olur.
Hazırlanan harç sıva küreği üzerine konup ano kalınlığına göre yüzeye kürekle bastırılarak veya malayla atılarak yayılır. Diğer anolar arası bahsedilen işlem sırasına göre doldurulur. Alüminyum mastarlar anolara dayatılarak ve bastırılmadan mastarlanır. Harcın fazlası da sıyrılarak alınır. Bu işlemden sonra yüzeydeki harç, olduğu gibi bırakılır ve diğer ano aralıklarının dolgusuna geçilir. Harç ön prizini yapmaya başlamadan önce yüzey mala ile perdahlanır.

SIVA YAPMANIN PÜF NOKTALARI
1- Sıvadan gaye, Doğa koşullarına karşı dayanıklığına güvenilemeyen gereç ve yapıyı korumak; su ya da rutubet geçişine engel olmak ve de Düzgün yapılamamış imalat yüzeylerini düzeltmek olduğundan, sıvaya özen gösterilmelidir.

2- Sıva, Kaba ve ince olarak, genellikle iki tabaka halinde vurulur. Yüzeyleri fazla büyük değil ve de düzgünse tavan sıvaları, seprme üzerine bir kat olarak yapılabilir.

3- Sıvanacak imalatın tümüyle kurumuş olması şarttır. Sıvaya başlanmadan önce, sıva alt hizaları saptanıp işaretlenir, yüzeydeki çıkıntı ve bulaşıklar kazınıp temizlenir, duvar dipleri betonsa süprülür, topraksa kalas dizilir ve duvar yüzeyi iyice ıslatılır. (Bir zorunluluk yoksa, kirlenmemeleri için camlar sıvadan önce takılmamalıdır.

4- Sıvanacak beton yüzeyler yeterince pürüzlü değilse, taşçı tarağı ile dişlenir; Yoğun beton, yoğun tuğla vb. pürüzsüz ve su çekmez yüzeylere – aderans sağlamak için- önce Sika latex, Ecosal vb. katılmış çimento şerbeti ya da yüksek dozlu çimento harcı serpme vurulur. (serpme, su kaybından ufalanmaması- ölmemesi- için, sertleşinceye kadar ıslak tutulmalıdır).

5- Sıva yüzünün şakulünde ve düzlem olarak mastarında yapılabilmesi için önceden en çok 2 m. ara ile düşey düzleme şeritleri (Anal'ar) hazırlanır. Kaba sıva harcı bu Ana'lar arasındaki yüzeylere demir mala ile sertçe çarpılarak vurulur ve iyice bastırılarak sıkıştırılır, biraz sertleştikten sonra aynı harçla Ana'lar düzeyine kadar doldurulup, Ana'lar- ve sıva ile bir yüzde ise kasa- üzerinden kaydırılan mastarlarla düzlenir, kasa yanları mala ile basılarak ince sıva için biraz çıkırlaştırılır.( 2 cm'den kalın doldurmalar günaşırı tabakalar halinde vurulmalıdır. Son kat mozaik olacaksa- kaymaması için kaba sıva üzerine yatay olarak dalgalı çizgiler çekilir. Normal ince sıvada gerek yoktur, aksine sıva üstünde renk farkı yapar).

6- Köşeler bir yanı- cumbası-planya ile düzeltilmiş mastarlarla yapılır.(kapı pencere yanları- merkezler-ve kolon çıkıntıları köşelerinin gönyesinde yapılmaları şarttır).

7- İnce sıva, kaba sıvanın iyice sertleşmesinden sonra ve kaba sıva yüzeyi bolca ıslatılarak vurulur. (ince sıvanın dojzajı kaba sıvadan kuvvetli olmamalarıdır). Mala ile kabaca düzeltilen yüzey, parmak basıncına karşı koyacak derecede sertleitikten sonra bir yandan fırça ile devamlı su seprilirken, tirfil malası ile sürekli daireler çizilerek hiç bir çatlak, pürüz ve dalgalanma kalmıyyıncaya kadar perdah edilir ve en son olarak da bir sünger ile silinerek, sıva üzerindeki serbest kumlar düşürülür. (pervazsız kasalarda çatlama yerini saklayabilmek için arakesite ince bir derz açılır. Özel istek ve gerek dışında ince sıvaya demir mala ile perdah yapılmaz, dekoratif sıvalar özel tariflerine göre uygulanır, tavan sıvalarında uzun mastar kullanılır)

8- İnce sıvadan önce bütün iskele bağlantıları duvardan ayrılmış, bütün gömme işleri tamamlanmış olmalıdır. (kaba sıvadan sonra yapılan oyma ve delmeler önce kaba sıva ile tamir edilmeli; İnce sıvadan sonra yapılanlara önce kaba sıva vurulmalı ve sertleştikten sonra ince tamir yapılıp, ek yeri kayboluncaya kadar özenle perdah edilmelidir.)

9- içerde önlem alma durumu hariç, dışarda hiç bir zaman don havalarda sıva yapılmaz. Ayrıca dış ince sıvalar şiddetli güneşli ve fazla rüzgarlı havalarda yapılmamalı, olası ise güneşin çekildiği yüzlerde çalışılmalı, çabuk kurumadan korunmalı ve rutubetli tutulmalıdır.

10- Dilatasyonlar sıva ile örtülmeyip aralık bırakılmalıdır.

11- Düzgünlük kontrolu: 20 cm'lik bir cetvel sıva yüzeyinde her doğrultuda hareket ettirildiğinde, cetvelin herhangi bir durumunda girinti ve çıkıntılar arasındaki fark 1 mm'yi; 2 m'lik bir mastarın aynı şekilde gezidirilmesinde enine doğrultuda 5 mm'yi, boyuna doğrultuda 7mm ‘yi geçmemelidir. (süpürgelik düzeyinde de ayrıca mastar kontrolu yapılmalıdır).